Πεθαίνω για σένα - Μανίνα Ζουμπουλάκη (βιβλίο)

Πεθαίνω για σένα – Μανίνα Ζουμπουλάκη

Ήταν ο ιδανικός σύντροφος. Συμπλήρωνε πολλά από τα «κουτάκια» των απαιτήσεών της. Ήταν πολύ καλύτερος από ό,τι είχε αντιμετωπίσει μέχρι τότε στον τομέα σχέσεις.

Και κάπως έτσι την «πάτησε» σαν πρωτάρα.

Ο ακατάλληλος άνθρωπος -πόσο μάλλον αυτός που σήμερα αποκαλούμε τοξικός- και στην προκειμένη περίπτωση ο κακοποιητής, σε όλα τα επίπεδα, δεν εμφανίζεται με μια φωτιζόμενη επιγραφή στο μέτωπο που γράφει «ΠΡΟΣΟΧΗ-ΚΙΝΔΥΝΟΣ».

Θα έρθει ακριβώς όπως και οι υπόλοιποι. Για την ακρίβεια θα είναι πολύ καλύτερος από τους υπόλοιπους. Ακριβώς γιατί πρέπει να πάρει αυτό που θέλει. Θέλει να εξασφαλίσει το θύμα του. Δεν θα επιτρέψει να του ξεφύγει. Και για αυτό ακριβώς το λόγο θα εμφανιστεί ως ο ιδανικός. Θα γίνει ο ιδανικός. Μέχρι τη στιγμή που τα νεύρα του θα σπάσουν, το χέρι του θα σηκωθεί, θα χτυπήσει, θα σφίξει, θα σπάσει και θα σε κάνει να ματώσεις, εσωτερικά και εξωτερικά.

Η Μανίνα Ζουμπουλάκη χρησιμοποιώντας τον τίτλο του δημοφιλούς τραγουδιού του Λαυρέντη Μαχαιρίτσα μας αφηγείται μια αληθινή ιστορία με ορισμένες παραλλαγές. Δεν χρειάζεται να σου αποδείξει ότι είναι αληθινή. Το αντιλαμβάνεσαι. Άλλη μια γυναίκα που πίστεψε αυτόν που δεν έπρεπε, που του επέτρεψε να την χειραγωγήσει, να την ποδηγετήσει,  να γίνει αυτή που έβλεπε στην τηλεόραση, στο νοσοκομείο, δίπλα της στην γειτονιά και αναρωτιόταν για την ανοχή της.

Πίσω από την ανάγκη της να μεγαλώσει δύο παιδιά και να επιβιώσει, προσπαθεί να τον καταλάβει, να τον δικαιολογήσει, να μην τον εξαγριώσει, να μην θυμώσει εξαιτίας της.

Και έτσι πεθαίνει για εκείνον και η ανάγκη για ελευθερία γίνεται επιτακτική πριν χάσει το φως για πάντα από τα μάτια της.

Η ιστορία της Ζουμπουλάκη με θύμωσε πέρα από κάθε άλλο συναίσθημα. Όχι γιατί ήταν μια κακή ιστορία αλλά γιατί ήταν μια αληθινή ιστορία. Λογοτεχνικά ένιωσα ότι δεν στάθηκε στο ύψος που είχα ανάγκη να σταθεί. Δεν ξέρω αν ήταν οι περιγραφές ή οι συνθήκες που δεν μπόρεσαν να με κρατήσουν. Έβλεπα το ένα λάθος πίσω από το άλλο. Φανταζόμουν τη συνέχεια. Δικαιολογούσα τα παιδιά για την συμπεριφορά τους. Τελικά κατέληξα στο συμπέρασμα ότι προτιμούσα τέτοιου είδους ιστορίες να είναι μόνο φανταστικές και καθόλου αληθινές.

Εξομολόγηση – Colleen Hoover (βιβλίο)

Εξομολόγηση (Confess) – Colleen Hoover

Μήπως ήρθε η ώρα για μία εξομολόγηση;

Ακολούθησε τον παρακάτω συνειρμό πριν απαντήσεις αρνητικά!

Έχεις σηκωθεί από το κρεβάτι και νιώθεις ένα φορτίο που δεν αντέχεις να κουβαλάς άλλο. Γράφεις σε ένα χαρτί κάτι που θέλεις να εξομολογηθείς. Κάτι που νιώθεις ότι πρέπει να μοιραστείς, αλλά δεν μπορείς να το πεις πουθενά. Εκεί έξω, εδώ και καιρό, ένας καλλιτέχνης καλεί άγνωστους ανθρώπους να γράψουν τις εξομολογήσεις τους ανώνυμα και να τις αφήσουν κάτω από την πόρτα στο στούντιό του. Αυτό σε παρακινεί. Κάποιες από αυτές, ξέρεις ότι θα τις μετατρέψει σε πίνακες ζωγραφικής. Μάλλον αυτό σε βοηθά να αποφασίσεις.

Θα πέθαινα να ήμουν σε μία από αυτές τις δύο όχθες.

Σε αυτή την ιστορία, οι βασικοί χαρακτήρες κουβαλούν τραύματα τόσο βαθιά, που δύσκολα επουλώνονται. Η εμπιστοσύνη τους στη ζωή και στους ανθρώπους διαρκώς δοκιμάζεται. Καθώς η ιστορία προχωρά, θα έλεγε κανείς ότι, κατά κάποιο τρόπο, αυτονομούνται και λειτουργούν πέρα από την επιθυμία της συγγραφέως. Κάνουν λάθη που δεν μπορούν να αποφύγουν. Υπομένουν καταστάσεις που η μοίρα τους επιβάλλει. Παραμένουν αληθινοί. Παραμένουν παρορμητικοί. Πότε ρεαλιστές και πότε ολότελα παραδομένοι στα πάθη τους.

Η Όμπορν είναι απελπισμένη και, κατά συνέπεια, αναγκασμένη να βρει μια δεύτερη δουλειά. Έτσι βρίσκεται να δουλεύει για ένα βράδυ στη γκαλερί του Όουεν.

Ναι, ναι! Ο Όουεν είναι ο καλλιτέχνης.

Εκείνος μοιάζει λίγο αλλόκοτος. Είναι διαφορετικός και σίγουρα δεν είναι αυτό που φαίνεται. Όμως ούτε εκείνη είναι. Κανείς από τους δυο δεν είναι απόλυτα ειλικρινής. Τα φορτία που κουβαλούν τους τραβούν διαρκώς πίσω.

Μεταξύ τους όμως δημιουργείται ένας δεσμός που θα έπρεπε να αποφύγουν. Θεωρητικά έχουν ακόμη χρόνο για να το κάνουν, αλλά αυτός κυλά ανελέητα εις βάρος τους και αυτοί, σαν μαγνήτες, έρχονται ολοένα και πιο κοντά αντί να απομακρύνονται. Είτε οι δρόμοι τους είναι γραφτό να γίνουν ένας είτε να χωρίσουν για πάντα, όσα τους δένουν με το παρελθόν —ένα παρελθόν που ο ένας αγνοεί— τους έχουν καθορίσει, ακόμη κι αν δεν τα εξομολογηθούν ποτέ ο ένας στον άλλο.

Θα ήθελα να πω τα πάντα για αυτό το βιβλίο. Νομίζω ότι θα μπορούσα να μιλώ ώρες για όσα συναισθήματα μου δημιούργησε, για όσες σκέψεις μου γέννησε και για την έμπνευση που μου προκάλεσε. Ωστόσο, νιώθω ότι όλα αυτά δεν χωρούν σε λέξεις. Εάν αποτυπωθούν, θα φτωχύνουν, θα μαραζώσουν. Γι’ αυτό θα σε παρακινήσω να γίνεις κοινωνός αυτής της ιστορίας.

Η «Εξομολόγηση» της Hoover είναι —ανάμεσα σε όσα βιβλία της έχω διαβάσει, που δεν είναι και λίγα— το καλύτερό της!

Έχει το ταλέντο να σε παρασύρει. Κάθε φορά λέω «και λίγο ακόμη» και ποτέ δεν είναι αρκετό. Χτίζει την ιστορία της με τέτοιο τρόπο που ποτέ δεν χωλαίνει. Δημιουργεί χαρακτήρες που βρίσκονται ανάμεσά μας. Θα μπορούσε να έχει εμπνευστεί από τον καθένα. Δεν βρίσκει μαγικές λύσεις. Οι ήρωές της χαίρονται, πονούν, διασκεδάζουν, κλαίνε, ερωτεύονται, βασανίζονται, αλλά στο τέλος μαθαίνουν. Και εσύ μαθαίνεις μαζί με αυτούς κάτι για σένα, κάτι για τους γύρω σου. Ίσως στο τέλος θελήσεις να αλλάξεις την πορεία σου.

Ίσως νιώσεις ότι έχει έρθει η ώρα για επώνυμη ή μία ανώνυμη εξομολόγηση... Εσύ θα το κρίνεις!

Καλό κακό κορίτσι - Alice Feeney (βιβλίο)

Καλό κακό κορίτσι – Alice Feeney

«Μερικές φορές, κακά πράγματα συμβαίνουν σε καλούς ανθρώπους. Και τότε οι καλοί άνθρωποι αναγκάζονται να κάνουν κακά πράγματα…»

Ένα μωρό εξαφανίζεται τη Γιορτή της Μητέρας. Είκοσι χρόνια αργότερα, συναντάμε τρεις γυναίκες, φαινομενικά άγνωστες μεταξύ τους, οι οποίες κινούνται σε διαφορετικούς κόσμους. Μία εργάζεται στη βιβλιοθήκη των γυναικείων φυλακών, μία ως ψυχοθεραπεύτρια και μία σε έναν οίκο ευγηρίας.

Οι ζωές τους μοιάζουν να μην έχουν τίποτα κοινό… μέχρι τη στιγμή που ένας φόνος έρχεται να αλλάξει τα πάντα.

Από εκεί και πέρα, οι διαδρομές τους αρχίζουν να διασταυρώνονται και οι σχέσεις μητέρας-κόρης ξετυλίγονται σαν ένας περίπλοκος ιστός. Μόνο που, στη συγκεκριμένη περίπτωση, δεν έχουμε να κάνουμε με μία αράχνη, αλλά με μια «πασχαλίτσα».

Κάποιος την αναζητά. Κάποιος ή κάποιοι κρύβονται. Και πίσω από τις σιωπές, τα μυστικά και τις ζωές που μοιάζουν ασύνδετες, η Alice Feeney αφήνει τα κομμάτια του παζλ να περιμένουν τη σωστή στιγμή για να αποκαλυφθούν.

Ποιος ξέρει να το κάνει καλύτερα από την ίδια;;

Η Feeney είναι, για μένα, η συγγραφέας των ανατροπών. Έχοντας διαβάσει όλα τα βιβλία της, ομολογώ πως ποτέ δεν κατάφερα απόλυτα να προβλέψω τις εξελίξεις ούτε να αποκωδικοποιήσω το σκεπτικό της. Ίσως γι' αυτό την θαυμάζω τόσο. Ξέρει να σε οδηγεί σε μια κατεύθυνση, μόνο και μόνο για να σε κάνει να αναρωτηθείς, λίγο αργότερα, πώς δεν είδες αυτό που ερχόταν.

Το «Καλό Κακό Κορίτσι» δεν θα μπει στο top three των βιβλίων της. Όχι γιατί δεν είναι καλό βιβλίο, αλλά γιατί η ίδια η Feeney έχει ανεβάσει τόσο ψηλά τον πήχη.

Αυτό που ξεχωρίζει εδώ είναι η σχέση μητέρας-κόρης. Μια σχέση που δεν παρουσιάζεται μέσα από εύκολες, τρυφερές διαδρομές, αλλά μέσα από ενοχές, θυμό, απογοήτευση και αμοιβαίες ευθύνες. Γυναίκες που κουβαλούν δύσκολες καθημερινότητες και σκληρές συνθήκες και που, πολλές φορές, επιλέγουν την επιβίωση πριν από οτιδήποτε άλλο.

Και όμως, κάπου ανάμεσα στην ενοχή και την ανάγκη, στην εγκατάλειψη και την προσδοκία, υπάρχει ακόμη η δυνατότητα να απλώσει η μία το χέρι στην άλλη.

Καλογραμμένο, δυναμικό, αγωνιώδες και ανατρεπτικό, το «Καλό Κακό Κορίτσι» είναι ακόμη μία ιστορία της Feeney που σε καλεί να ακολουθήσεις τα ίχνη της, χωρίς ποτέ να σου εγγυάται ότι βρίσκεσαι στο σωστό δρόμο.

Γιατί, τελικά, όταν κακά πράγματα συμβαίνουν σε καλούς ανθρώπους, πόσο εύκολο είναι να παραμείνουν καλοί;

 

Η πόλη και τα αβέβαια τείχη της (βιβλίο)

 Η πόλη και τα αβέβαια τείχη της – Χαρούκι  Μουρακάμι

Στα δεκαεπτάχρονα μάτια του εκείνη έμοιαζε με ό,τι χρειαζόταν. Κάθε συνάντησή τους, κάθε συζήτηση, κάθε χάδι γραφόταν ανεξίτηλα μέσα του. Θα μπορούσε να την ακολουθήσει οπουδήποτε. Θα μπορούσε να αλλάξει τη ζωή του για εκείνη, εάν είχε την επιλογή. Δεν την είχε; Την είχε. Έτσι ξανασυναντήθηκαν μέσα από τα τείχη της πόλης.

Ποια είναι αυτή η πόλη; Η πόλη με τα αβέβαια τείχη.

Εκεί, στην καθημερινότητά τους, εκείνη του έφτιαχνε ένα αφέψημα κι εκείνος αναλάμβανε τα καθήκοντα του αναγνώστη ονείρων.

Θα μπορούσε να μείνει για πάντα εκεί. Αλλά πώς έφτασε μέχρι εκεί;

Και, παράλληλα, τι θα γινόταν με τη σκιά του; Τη σκιά που έπρεπε να αφήσει έξω από τα τείχη και να αποποιηθεί για πάντα.

Ποιος θα ήταν χωρίς τη σκιά του; Ήταν πραγματικός ή ζούσε μέσα σε μια φαντασία; Ποιος ήταν ο πραγματικός του εαυτός; Εκείνος που πέρασε τα τείχη ή η σκιά που άφησε έξω από αυτά;

Δεν είχα έρθει ποτέ στο παρελθόν σε επαφή με το έργο του Μουρακάμι. Η επιλογή αυτού του βιβλίου ξεκίνησε για μένα ως μια πρόταση και κατέληξε να γίνει μια πρόκληση. Λατρεύοντας τις δυστοπίες, αλλά όχι τόσο τον κόσμο του φανταστικού, δέχτηκα να μπω στο σύμπαν του, γιατί θέλησα πρώτα να τον γνωρίσω και έπειτα να τον καταλάβω.

Ο συγγραφέας, έχοντας ως ξεναγό μας σε αυτό το ταξίδι έναν μοναχικό ήρωα, θέτει ζητήματα που έχουν να κάνουν πρωτίστως με τη μνήμη και το ασυνείδητο. Μας βάζει να αναρωτηθούμε ποιοι είμαστε χωρίς συνείδηση, πώς θα ήταν η ζωή αν υπήρχε μόνο το παρόν, χωρίς οι δείκτες του ρολογιού να κυλούν.

Στο βιβλίο αυτό του Μουρακάμι βλέπουμε πόσο μας καθορίζουν τα εσωτερικά μας τραύματα. Αξίζει να ερχόμαστε αντιμέτωποι μαζί τους ή πρέπει να αποκοβόμαστε από αυτά, σαν να συνέβησαν σε κάποιον άλλον; Πόση σημασία έχουν τελικά τα συναισθήματά μας;

Παράλληλα, μπαίνει στο πλάνο και το ζήτημα της διαφορετικότητας, όχι ως σεξουαλική ετερότητα, αλλά ως διαφορετικός τρόπος αντίληψης της πραγματικότητας. Μήπως, τελικά, οι πιο ιδιαίτεροι από εμάς, εκείνοι που μοιάζουν ακατανόητοι στον μέσο νου, έχουν τη δυνατότητα να βλέπουν έναν κόσμο πέρα από τον προφανή;

Το έργο του Μουρακάμι εκτυλίσσεται σε τρία μέρη. Ομολογώ ότι κάπου στη μέση χάθηκα. Όχι γιατί σταμάτησα να καταλαβαίνω, αλλά γιατί ένιωσα πως χανόταν η σύνδεση με όσα είχαν αναφερθεί στην αρχή. Προσπάθησα αρκετά να κρατήσω το ενδιαφέρον μου ζωντανό, τόσο γιατί η γραφή του είναι αξιόλογη όσο και για την πολύ καλή απόδοσή της στα ελληνικά, αλλά και επειδή το θέμα είχε δυνατότητες που ήθελα να ανακαλύψω.

Αναγνωρίζω την αξία του έργου και κρατώ μέσα μου τους προβληματισμούς που μου δημιούργησε αναφορικά με τη σκέψη του συγγραφέα και τον τρόπο με τον οποίο επέλεξε να συνθέσει μια τέτοια ιστορία. Και, τελικά, ομολογώ πως δεν πρόκειται για ένα εύπεπτο ανάγνωσμα — ούτε για ένα βιβλίο που τελειώνει μαζί με την τελευταία του σελίδα.

Μέδουσα (βιβλίο)

 

Μέδουσα – Hannah Lynn

Πέρασε στην αιωνιότητα ως ένα μοχθηρό μυθικό πλάσμα, με φίδια να στεφανώνουν το κεφάλι της αντί για πλούσια μαλλιά και ένα απόκοσμο βλέμμα που πετρώνει όποιον τολμήσει να την αντικρίσει.

Η Μέδουσα.

Αυτή είναι η εκδοχή που επικράτησε. Εκείνη που εξυπηρέτησε – και εξακολουθεί να εξυπηρετεί – έναν κόσμο που υμνεί την ανδρεία του Περσέα για την αποκοπή της κεφαλής της και την απαλλαγή της ανθρωπότητας από την παρουσία της.

Πόση αλήθεια, όμως, κρύβεται πίσω από αυτόν τον μύθο;

Η Hannah Lynn, μία ακόμη συγγραφέας που καταπιάνεται με την ελληνική μυθολογία, προσεγγίζει τη μορφή της Μέδουσας με γνώση, σεβασμό και συνέπεια. Δεν επιχειρεί να ανατρέψει τον μύθο ούτε να τον διασκευάσει για να εντυπωσιάσει. Αντίθετα, επιλέγει να φωτίσει μια διαφορετική οπτική, δίνοντας φωνή σε μια γυναίκα που η ιστορία θυμήθηκε μόνο ως τέρας.

Η γραφή της είναι μεστή και ρέει αβίαστα. Δεν χρειάζεται να καταφύγει σε υπερβολές για να συγκινήσει· αφήνει τα γεγονότα και τα συναισθήματα να μιλήσουν από μόνα τους. Υπάρχουν στιγμές που γίνεται σκληρή, όχι για να σοκάρει, αλλά γιατί η ιστορία που αφηγείται δεν μπορεί να ειπωθεί διαφορετικά. Οι εικόνες της καθηλώνουν και ο αναγνώστης δεν παρακολουθεί απλώς την πορεία της Μέδουσας· γίνεται κοινωνός του δράματός της.

Παρότι ο μύθος είναι γνωστός, η δύναμη αυτού του βιβλίου δεν βρίσκεται μόνο στον τρόπο με τον οποίο αφηγείται τα γεγονότα, αλλά και στις βαθιά ανθρώπινες στιγμές που παρεμβάλλει η συγγραφέας. Σκηνές γεμάτες συναίσθημα φωτίζουν τον ψυχισμό της Μέδουσας, αποκαλύπτουν τις πληγές της και κάνουν την τραγωδία της ακόμη πιο σπαρακτική, χωρίς να προδίδουν την ουσία του μύθου.

Η Lynn παρουσιάζει τη Μέδουσα όχι ως το τέρας που έμαθαν οι περισσότεροι να φοβούνται, αλλά ως μια νέα γυναίκα που βρέθηκε αντιμέτωπη με τη βία, την αδικία και την τιμωρία. Μια γυναίκα που βρήκε τη δύναμη να πει την αλήθεια της, αλλά είδε τους άλλους να επιλέγουν να μην την πιστέψουν.

Διαβάζοντας το βιβλίο, συνειδητοποιεί κανείς πόσο εύκολο είναι ένας άνθρωπος να εγκλωβιστεί στην εικόνα που οι άλλοι δημιούργησαν γι' αυτόν. Έτσι, η Μέδουσα παύει να είναι απλώς μια μυθική μορφή και γίνεται μια βαθιά ανθρώπινη παρουσία, που κουβαλά τον πόνο, την απώλεια και την ανάγκη να ακουστεί η δική της αλήθεια.

Και ίσως αυτή να είναι η μεγαλύτερη δύναμη του βιβλίου της Hanna Lynn. Δεν επιχειρεί να ανατρέψει έναν από τους πιο γνωστούς ελληνικούς μύθους ούτε να αμφισβητήσει την αξία του. Επιλέγει, όμως, να στρέψει το βλέμμα σε μια μορφή που επί αιώνες παρέμενε εγκλωβισμένη σε μία μόνο εκδοχή της ιστορίας της.

Όταν έκλεισα το βιβλίο, δεν είδα πια τη Μέδουσα ως το τέρας της μυθολογίας. Είδα μια τραγική γυναίκα, της οποίας η ιστορία άξιζε να ειπωθεί και από τη δική της πλευρά.

Και μόνο γι' αυτό, η Hannah Lynn κέρδισε δικαιωματικά μια θέση ανάμεσα στις συγγραφείς των οποίων τα έργα θέλω να συνεχίσω να διαβάζω.

Το λιμάνι μου είσαι εσύ (βιβλίο)

«Το λιμάνι μου είσαι εσύ» - Κώστας Κρομμύδας

«Θάλασσες…». Έτσι ξεκινά αυτό το ταξίδι. Και το βλέμμα, σχεδόν αβίαστα, διαπερνά τις θαμνόφυτες εκτάσεις των μαστιχόδεντρων και χάνεται στο απέραντο γαλάζιο. Το άρωμα της μαστίχας σε ακολουθεί επίμονα, διαπερνά τις αισθήσεις και μένει να περιπλανιέται στον ουρανίσκο σαν ένα μικρό, πολύτιμο δάκρυ της χιώτικης γης.

Εδώ αντικρίζεις δύο αντίθετους κόσμους που αλληλοσυμπληρώνονται. Από την μία, βιώνεις τη λαχτάρα ενός ναυτικού για τη θάλασσα· την ανάγκη του να νιώθει την αλμύρα της, να "χάνεται" στα νερά της, να αφήνεται στη μαγεία της. Από την άλλη, την προσμονή όσων μένουν πίσω, περιμένοντας στωικά - αγναντεύοντας τον ορίζοντα - την ασφαλή επιστροφή σε στέρεα γη, στη συνήθεια, στα δεδομένα.

Και καθώς η αφήγηση προχωρά, ένας έρωτας αναδύεται ανάμεσα σε στεριά και θάλασσα, γνωρίζοντας πως θα πρέπει να αρκεστεί στην απόσταση και τη μοναξιά· όχι επειδή του λείπει η ένταση, αλλά επειδή στερείται τη φυσική παρουσία.

Ένας έρωτας που δεν παγιδεύεται στο «για πόσο», ούτε ζητά να οριστεί χρονικά, αλλά υπάρχει και αναπνέει μέσα στο «για όσο» και αυτή του η διάσταση τον κάνει πιο δυνατό, πιο αναγκαίο, πιο ουσιαστικό.

Με αφήγηση που κυλά με ορμητικό ρυθμό, χωρίς να χάνει τη συναισθηματική της δύναμη, το νέο μυθιστόρημα του Κώστα Κρομμύδα, «Το λιμάνι μου είσαι εσύ», μάς ταξιδεύει στον απαιτητικό και συχνά αθέατο κόσμο της ναυτιλίας, ενώ παράλληλα, μας ξεναγεί στη μοναδική παράδοση της μαστιχοπαραγωγής της Χίου που δεν λειτουργεί απλώς ως φόντο, αλλά ως ένας ζωντανός οργανισμός που αναπνέει μέσα στις σελίδες.

Με ώριμη, μεστή και ουσιαστική γραφή - που ήδη από το προηγούμενο έργο του συγγραφέα φαίνεται να ακολουθεί μια νέα δημιουργική πορεία - στήνει ένα σκηνικό με αληθινούς ήρωες και έντονη συναισθηματική φόρτιση, καταφέρνοντας να μας παρασύρει από τη νηνεμία στην τρικυμία, εντείνοντας την αγωνία και θέτοντας ουσιαστικά διλήμματα που αγγίζουν βαθιά.

Σε αυτή την ιστορία, ερχόμαστε αντιμέτωποι με τη δοκιμασία των σχέσεων, με τη δύναμη του συναισθήματος, με όσα τελικά αποκτούν αληθινή προτεραιότητα και με εκείνους τους ανθρώπους - ή και τους τόπους - που γίνονται το λιμάνι μας.

Ο τέλειος γάμος (βιβλίο)

Ο τέλειος γάμος – Jeneva Rose

 

Εκείνη, μια επιτυχημένη ποινικολόγος. Εκείνος, ένας επίδοξος συγγραφέας που έχει βρεθεί σε καλλιτεχνικό τέλμα. Η σχέση τους μοιάζει αρμονική. Τα χρόνια του γάμου δεν έχουν καταφέρει να τη φθείρουν… μέχρι τη στιγμή που εκείνος κατηγορείται για τη δολοφονία της ερωμένης του.

Δεν μπορεί να τον αφήσει ανυπεράσπιστο. Τα στοιχεία, όμως, συνηγορούν εις βάρος του. Όσο πληγωμένη κι αν είναι (Σάρα), θέλει να μάθει την αλήθεια. Το ίδιο κι εκείνος (Άνταμ). Είναι πεπεισμένος πως κάποιος του έχει στήσει παγίδα και είναι αποφασισμένος να τον αποκαλύψει. Ωστόσο, κάθε του κίνηση μοιάζει να τον βυθίζει ακόμη περισσότερο. Ποιος σκότωσε τη γυναίκα με την οποία διατηρούσε εξωσυζυγική σχέση; Πρόκειται για έγκλημα πάθους ή για μια καλοστημένη πλεκτάνη;

Η Jeneva Rose στήνει ένα καταιγιστικό ψυχολογικό θρίλερ, παρουσιάζοντας έναν γάμο που διαλύεται υπό το βάρος της προδοσίας. Παρακολουθούμε τους δύο συζύγους να μεταμορφώνονται, καθώς η σχέση τους περνά σε μια εντελώς νέα φάση.

Η αγάπη στιγματίζεται από την απιστία. Η οικειότητα δίνει τη θέση της στην απόσταση, και το άλλοτε «τέλειο» ζευγάρι αναγκάζεται να γνωριστεί ξανά, αυτή τη φορά μέσα από τον πιο σκληρό καθρέφτη της αλήθειας.

Γιατί, όμως, εκείνη επιλέγει να τον υπερασπιστεί;

Με γρήγορη πλοκή και συνεχείς ανατροπές, «Ο τέλειος γάμος» διαβάζεται απνευστί. Προβληματίζει και ιντριγκάρει, οδηγώντας σε ένα τέλος που δύσκολα μπορεί κανείς να προβλέψει. Οι χαρακτήρες σκιαγραφούνται επαρκώς, η αγωνία διατηρείται αμείωτη, αν και δεν λείπουν αστοχίες στη εξέλιξη της πλοκής.

Το «Ο τέλειος γάμος» κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα και σε προσκαλεί να τον ανακαλύψεις.

Το μυστικό των μυστικών (βιβλίο)

Το μυστικό των μυστικών -Dan Brown

Ήμουν δεκαέξι όταν, τυχαία, έπεσε στα χέρια μου ο «Κώδικας Da Vinci». Γοητευμένη από τη συγκεκριμένη προσωπικότητα, οτιδήποτε έπεφτε στα χέρια μου με το όνομά του (Leonardo Da Vinci) με ιντρίκαρε. Θυμάμαι πολύ έντονα ότι βρισκόμουν ανάμεσα σε αυτό το βιβλίο και σε ένα άλλο, σχετικό με την καταστροφή της Πομπηίας, και δεν ήξερα πραγματικά τι να επιλέξω. Το δεύτερο, δυστυχώς, δεν το έχω διαβάσει μέχρι σήμερα. Όπως είναι προφανές, επέλεξα τον «Κώδικα» και ένας καινούριος, λογοτεχνικός κόσμος άνοιξε μπροστά μου. Σχεδόν δύο δεκαετίες αργότερα και χωρίς να έχω καλύψει ολόκληρη τη βιβλιογραφία του συγγραφέα, συνάντησα με μεγάλη ανυπομονησία «Το μυστικό των μυστικών».

Στην μυστικιστική Πράγμα – την πόλη των εκατό πύργων και των Γοτθικών θρύλων - στο Κάστρο της Πράγας διεξάγεται μια σειρά διαλέξεων. Η δρ. Σόλομον είναι προσκεκλημένη για  να μιλήσει για τη νοητική επιστήμη και την έρευνά της πάνω στην ανθρώπινη συνείδηση. Στο ταξίδι αυτό τη συνοδεύει ο αγαπημένος καθηγητής συμβολολογίας, Ρόμπερτ Λάνγκντον.

Τίποτα δεν είναι όπως φαίνεται και πως θα μπορούσε άλλωστε, αφού την επομένη της διάλεξης η Σόλομον εξαφανίζεται - όπως και το χειρόγραφό της - και η ζωή της φαίνεται ότι βρίσκεται σε κίνδυνο. Στην προσπάθειά του να την βρει, ο Λάνγκντον κινδυνεύει επίσης αφού έχει μπει στο στόχαστρο των ερευνών.

Μυστικές υπηρεσίες, αστυνομικές αρχές, πρεσβείες, κυβερνητικά στελέχη και όχι μόνο, αναμειγνύονται σε μια υπόθεση που προσπαθεί να προστατεύσει ένα μυστικό που δεν πρέπει να αποκαλυφθεί. Πώς εμπλέκεται σε όλα αυτά μια εξέχουσα επιστήμονας; Και γιατί η έρευνά της για την ανθρώπινη συνείδηση φαίνεται ικανή να ανατρέψει όσα θεωρούμε δεδομένα;

Με την ματιά ενός καταξιωμένου ειδικού επιστήμονα και με το ταλέντο ενός εξαιρετικού συγγραφέα ο Dan Brown ξεδιπλώνει μια ιστορία που - όπως συνηθίζει - περιπλέκει την αλήθεια με το «μύθο» σε τέτοιο βαθμό που αδυνατείς να ξεχωρίσεις τι έχει φανταστεί και τι έχει ανακαλύψει. Σε ένα μυστηριακό σκηνικό που μπορείς να αναπαραστήσεις στην φαντασία σου, λεπτό προς λεπτό, μας δίνει με λεπτομέρεια επιστημονικά δεδομένα που αν υπάρχουν στην πραγματικότητα δεν μπορούν παρά να είναι «Το μυστικό των μυστικών».

Το μυστηριώδες χαμόγελο της Αθηνάς (βιβλίο)

Το μυστηριώδες χαμόγελο της Αθηνάς – Θάνος Κονδύλης

Μια κλοπή από το Μουσείο της Ακρόπολης γίνεται ο μίτος της Αριάδνης που οδηγεί στα άδυτα του κόσμου της αρχαιοκαπηλίας. Την υπόθεση αναλαμβάνει ο αστυνόμος Περικλής Πανταζής, προσπαθώντας ταυτόχρονα να ισοφαρίσει το φιάσκο που βίωσε σε μια προηγούμενη υπόθεση ναρκωτικών.

Ποιοι και γιατί αποφάσισαν να αφαιρέσουν μια μαρμάρινη πλάκα από το μουσείο; Πώς συνδέεται η υπόθεση με την επιστροφή των μαρμάρων του Παρθενώνα από το Βρετανικό Μουσείο και τι ρόλο παίζει η αρχαιοφύλακας της αίθουσας τριάντα δύο;

Πολιτικοί, επιστήμονες, επιχειρηματίες και αστυνομία αποτελούν μέλη του ίδιου ιστού, ο οποίος μπλέκεται στα πόδια του αστυνόμου Πανταζή. Κάποιοι θα τον παραπλανήσουν, άλλοι θα τον απειλήσουν, ενώ η βοήθεια θα έρθει από απρόσμενες πλευρές. Θα καταφέρει να φέρει εις πέρας την υπόθεση ή θα υπογράψει τη δική του καταδίκη;

Το Μυστηριώδες χαμόγελο της Αθηνάς, με την υπογραφή του Θάνου Κονδύλη, μας μεταφέρει στον κόσμο της αρχαιοκαπηλίας. Με φόντο το Μουσείο της Ακρόπολης, οι ήρωές του προσπαθούν να λύσουν την άκρως περίεργη εξαφάνιση ενός εκθέματος που απεικονίζει τη θεά Αθηνά από ένα φρούριο υψίστης ασφαλείας.

Με λόγο απλό και καθημερινό, ο συγγραφέας συνθέτει χαρακτήρες γνώριμους: ανθρώπους με δυνατότητες και αδυναμίες, μπλεγμένους σε επικίνδυνα δίχτυα που θέτουν τις ζωές τους σε κίνδυνο.

Προσωπικά βρήκα την υπόθεση πολύ ενδιαφέρουσα, παρότι τον τελευταίο καιρό έχω απομακρυνθεί από τις αστυνομικές εξιχνιάσεις. Σε αυτό συνέβαλαν τόσο ο τίτλος όσο και το εξώφυλλο, που με ώθησαν να αποκτήσω το βιβλίο. Ωστόσο, οι διάλογοι και οι αντιλήψεις των ηρώων θεωρώ ότι παραπέμπουν σε μια εποχή προηγούμενων δεκαετιών.

Η εκδίκηση της μπαλαρίνας (βιβλίο)

Η εκδίκηση της μπαλαρίνας – Μαρία Παναγοπούλου

Αέρινες ανθρώπινες φιγούρες, υφάσματα που αναδεικνύουν και την παραμικρή λεπτομέρεια ενός καλλίγραμμου σώματος, μουσική που εξυψώνει τα πιο ευγενή ανθρώπινα αισθήματα, υποδήματα (πουέντ) που δημιουργούν την ψευδαίσθηση πως τα πόδια αιωρούνται πάνω από το έδαφος.
Αυτά είναι τα στοιχεία που βλέπουμε – ή φανταζόμαστε – όταν αναφερόμαστε σε μια μπαλαρίνα, συνθέτοντας τη μία όψη του νομίσματος.

Λιπόσαρκα σώματα που υποσιτίζονται, καταπονημένα άκρα που πληγώνονται, φθείρονται και αιμορραγούν. Απαιτητικές πρόβες που αποτελούν μόνιμη καθημερινότητα, ανταγωνισμός, στερήσεις. Στερήσεις και πάλι στερήσεις.

Και αυτή είναι η άλλη όψη.

Ακόμη κι αν η αλήθεια βρίσκεται κάπου στη μέση, η πραγματικότητα δεν υπολείπεται σε σκληρότητα.

Η παραπάνω περιγραφή θα μπορούσε να ταιριάζει σε κάθε μπαλαρίνα – και σίγουρα στην ηρωίδα της συγγραφέα Μαρίας Παναγοπούλου, με το προσωνύμιο Τζίντζερ. Με καταγωγή από το Βαθύ της Σάμου και ύστερα από την απροσδόκητη εμφάνιση του κατάλληλου ανθρώπου στη ζωή της, βρίσκεται να αγγίζει το όνειρο μιας επαγγελματικής πορείας που ελάχιστοι έχουν την ευκαιρία να γευτούν. Ένα όνειρο που, για ακόμη μία φορά, φέρει μέσα του κομμάτια εφιάλτη.

Η συγγραφέας, με την Εκδίκηση της μπαλαρίνας, μας εισάγει στα άδυτα ενός χώρου ντυμένου με το πέπλο του ονείρου για όσους τον παρατηρούν από απόσταση. Ενός πέπλου που κρύβει τόσο από εμάς όσο και από την ηρωίδα αλήθειες που πονούν και μπορούν να αποβούν ολέθριες.

Βαθιά επηρεασμένη από προσωπική μου έρευνα, μερικά χρόνια πριν, γράφοντας για μια μπαλαρίνα, δεν είμαι βέβαιη ότι μπορώ να είμαι απολύτως αντικειμενική. Θα σταθώ, ωστόσο, σε αυτό που είναι απολύτως βέβαιο: πρόκειται για ένα μυθιστόρημα που διαβάζεται εύκολα, παρότι καταπιάνεται με ένα ιδιαίτερο θέμα, δημιουργώντας αρκετές ανατροπές μέσα από απρόβλεπτες εξελίξεις με τις οποίες έρχονται αντιμέτωποι οι ήρωες. Είναι πλούσιο σε εικόνες και συναισθήματα που εναλλάσσονται, αν και δεν θα σας κρύψω ότι θα προτιμούσα μια πιο πυκνή αφήγηση και την παράλειψη ορισμένων αναφορών σε γεγονότα της επικαιρότητας, οι οποίες δεν φαίνεται να εξυπηρετούν ουσιαστικά ούτε τη ροή ούτε την ατμόσφαιρα της ιστορίας.

Μου έκανες δώρο τα Χριστούγεννα (βιβλίο)

Μου έκανες δώρο τα Χριστούγεννα - Κώστας Κρομμύδας

Θέλω να σου μιλήσω για μια χριστουγεννιάτικη ιστορία.

Πριν, όμως, από αυτό… πάμε να παίξουμε ένα μικρό παιχνίδι. Είσαι έτοιμος/η;

Κλείσε τα μάτια!

Φαντάσου πως βρίσκεσαι σε ένα πέτρινο σπίτι, σε ένα ορεινό προορισμό. Ο φωτισμός είναι χαμηλός. Έχεις τυλιχτεί με ένα ζεστό κάλυμμα και το μόνο που ακούγεται είναι το τζάκι που σιγοκαίει μπροστά σου, καθώς τα ξύλα παραδίδονται αργά στις φλόγες. Δίπλα σου, ένα ποτήρι με το αγαπημένο σου ποτό, ολοκληρώνει την εικόνα.

Νιώσε τη ζεστασιά να σε τυλίγει και πάμε να ξεκινήσουμε!

Το βιβλίο «Μου έκανες δώρο τα Χριστούγεννα» του Κώστα Κρομμύδα, με την απρόσκοπτη ροή και τους καθημερινούς ήρωες που μας χαρίζει, είναι μια απρόσμενη, ζεστή αγκαλιά που φτάνει μέχρι την ψυχή και δεν σε αφήνει να κρυώσεις, όσο και αν το χιόνι αποκλείει τα πάντα γύρω σου. Αν παραδοθείς σε αυτό - σε παρακαλώ κάν' το - θα δεις πως θα το κουβαλάς μέσα σου για καιρό. Σαν μια φλόγα που σε καθοδηγεί και σε προτρέπει να δεις με διαφορετική ματιά όχι μόνο τα φετινά Χριστούγεννα, αλλά και την ζωή μετά από αυτά!

Μακριά από την πολύβουη πόλη, τις αλλεπάλληλες ειδοποιήσεις - που κάνουν το κινητό σου να αναβοσβήνει σαν χριστουγεννιάτικο δέντρο -, τα αδιάκοπα social media και τις ειδήσεις που σε φορτίζουν κυρίως αρνητικά, μεταφερόμαστε σε έναν παραδοσιακό τόπο που διατηρεί την αυθεντικότητά του. Γευόμαστε έναν τρόπο ζωής από τον οποίο αποκοπήκαμε, βυθισμένοι στη λήθη της άγριας καθημερινότητας. 

Εδώ, δύο άνθρωποι συναντιούνται τυχαία.

Φαίνονται αρκετά διαφορετικοί, και ίσως να είναι, όμως αυτό δεν έχει σημασία. Σημασία έχει πως, μέσα από απρόσμενες συνθήκες, αναγκάζονται να αλληλεπιδράσουν, να συνδεθούν και, κατ' επέκταση, να μοιραστούν!

Και τότε έρχονται σε επαφή με την πραγματική μαγεία των Χριστουγέννων. Μια μαγεία χωρίς υπερβολικούς στολισμούς και πολύχρωμα λαμπάκια. Μια μαγεία που τους οδηγεί να συνειδητοποιήσουν πως η ζωή μπορεί να είναι αλλιώς.

Πιο απλή. 

Πιο αληθινή. 

Πιο ουσιαστική.

Αγαπητέ Θεέ (βιβλίο)

 Αγαπητέ Θεέ – Ερίκ Εμανουέλ Σμίτ

 

"...Υπάρχει ένα φυτό της Σαχάρας που ζει μόνο μία μέρα. Μόλις ο σπόρος πιει νερό, μπουμπουκιάζει, γίνεται μίσχος, βγάζει φύλλα, πετάει ένα λουλούδι, παράγει σπόρους, μαραίνεται και, χοπ, το βράδυ, τέλος..."

Ο μικρός Όσκαρ γράφει γράμματα στον Θεό. Παρά το ότι αρχικά παρουσιάζεται ως «ταραχοποιός» - αναφερόμενος στις πράξεις του απέναντι στο σκύλο, τη γάτα και τα χρυσόψαρα - δεν είναι ένα κακό παιδί. Αντίθετα, είναι ένα παιδί που διψά για νόημα. Του λείπει η σωστή καθοδήγηση, ο χώρος να εκφραστεί, η ελευθερία να νιώσει ό,τι νιώθει χωρίς φόβο. Μέσα από αυτά τα γράμματα - σε έναν ασυνήθιστο παραλήπτη - βρίσκει τελικά μια φωνή. Έναν τρόπο να βάλει σε λέξεις όσα δεν χωρούν εύκολα στη σιωπή. Και μαζί, έναν τρόπο να αποδεχτεί όσα συμβαίνουν μέσα του και γύρω του.

Στην περίπτωσή του, ο χρόνος λειτουργεί παράξενα. Σχεδόν ονειρικά. Δεν ακολουθεί την γραμμική ροή της καθημερινότητας. Κάθε μέρα ισοδυναμεί με κάτι πολύ περισσότερο και υπογραμμίζει τη σχετικότητά του.

Όταν ζεις με πληρότητα, ο χρόνος δεν έχει σημασία. Όταν κοιτάς τη ζωή με τα μάτια ανοιχτά, ακόμα και το λίγο γίνεται πολύ.

Ο Ερίκ Εμανουέλ Σμιτ, στο «Αγαπητέ Θεέ», μας παραδίδει ένα έργο μόλις 95 σελίδων που όμως διαθέτει το βάθος και την ένταση ενός πλήρους μυθιστορήματος. Δεν πρόκειται απλά για μια ιστορία, αλλά για ένα υπαρξιακό κάλεσμα. Ανάμεσα στους δυνατούς συμβολισμούς του εντοπίζονται η παρουσία του άλλου και η δύναμη της ενσυναίσθησης. Το πόσο θεραπευτικό μπορεί να είναι το να είσαι απλώς εκεί για κάποιον, χωρίς να προσπαθείς να τον σώσεις. Χωρίς να νιώθεις την ανάγκη να πεις κάτι. Μόνο να ακούς.

Η ιστορία αυτή δεν απευθύνεται σε παιδιά, παρότι έχει παιδική φωνή. Αντίθετα, είναι μια κατάθεση αλήθειας που οι ενήλικες έχουμε ίσως ξεχάσει πώς να εκφράζουμε. Ο παιδικός λόγος λειτουργεί ως καθρέφτης αγνότητας, ειλικρίνειας και ευθύτητας.

Ίσως τελικά, ο πιο ουσιαστικός διάλογος δεν είναι αυτός που κάνουμε με τους άλλους, αλλά εκείνος που ξεκινά μέσα μας. Με ερωτήσεις που δεν περιμένουν απαντήσεις, αλλά παρουσία.

Ηλέκτρα (βιβλίο)

Ηλέκτρα – Jennifer Saint

Ένα μυθιστόρημα με τρεις γυναικείες φωνές στη σκιά του Τρωικού πολέμου.

Η Jennifer Saint μάς μεταφέρει στον κόσμο της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας μέσα από τις φωνές τριών εμβληματικών γυναικών: της Ηλέκτρας, της Κλυταιμνήστρας και της Κασσάνδρας. Καθεμία τους αφηγείται τη δική της ιστορία - πριν, κατά τη διάρκεια και μετά τον Τρωικό Πόλεμο. Μέσα από τις προσωπικές τους τραγωδίες και τις αποφάσεις που πήραν ή τους επιβλήθηκαν, βλέπουμε πώς οι ζωές τους διαπλέκονται με την Ιστορία και την τραγωδία των Ατρειδών.

Ηλέκτρα

Για την Ηλέκτρα, η απουσία της μητρικής στοργής από την Κλυταιμνήστρα αφήνει ένα τεράστιο κενό. Ο πατέρας της, ο βασιλιάς Αγαμέμνονας, είναι το μόνο πρόσωπο στο οποίο εναποθέτει τις ελπίδες της. Όσο όμως εκείνος πολεμά στην Τροία, η Ηλέκτρα βλέπει τη μητέρα της να παραδίδεται στον Αίγισθο και να εγκαταλείπει τον ρόλο της συζύγου και μητέρας. Το μίσος της φουντώνει, και η επιστροφή του πατέρα της δεν φέρνει λύτρωση, αλλά μια νέα τραγωδία: τη δολοφονία του. Η αποστολή της γίνεται τότε ξεκάθαρη - εκδίκηση μέσω του αδελφού της Ορέστη.

Κλυταιμνήστρα

Η Κλυταιμνήστρα δεν είναι η κλασική "άπιστη βασίλισσα". Είναι μια μητέρα πληγωμένη από τη θυσία της κόρης της, Ιφιγένειας. Από εκείνο το σημείο και μετά, η εκδίκηση γίνεται η κινητήριος δύναμή της. Ο Αίγισθος είναι απλώς το μέσο, όχι ο σκοπός. Η σχέση τους βασίζεται αποκλειστικά στο κοινό τους μίσος για τον Αγαμέμνονα. Ωστόσο, καθώς η ίδια απορροφάται από τη δίψα της για δικαιοσύνη ή τιμωρία, δεν συνειδητοποιεί ότι τα παιδιά της απομακρύνονται - και τελικά, στρέφονται εναντίον της.

Κασσάνδρα

Η φωνή της Κασσάνδρας ήταν ίσως η πιο αναπάντεχα ενδιαφέρουσα. Ιέρεια του Απόλλωνα, προικισμένη με το χάρισμα της προφητείας αλλά καταραμένη να μην την πιστεύει κανείς. Παγιδεύεται σε έναν ρόλο που δεν διάλεξε, βλέποντας την καταστροφή να έρχεται χωρίς να μπορεί να την αποτρέψει. Αν την άκουγαν, ίσως ο Πάρης να μην επέστρεφε ποτέ στην Τροία και ο Δούρειος Ίππος να μην περνούσε τα τείχη της. Η Κασσάνδρα, ευσεβής, τραγική, αλλά και δυναμική, δίνει στη μυθολογία μια φωνή που σπάνια ακούμε.

Η Saint επιλέγει να αφηγηθεί τον Τρωικό Πόλεμο από τη σκοπιά των γυναικών - ένα μοτίβο που έχουμε δει και σε άλλα έργα του είδους. Παρόλο που ο τίτλος του βιβλίου είναι Ηλέκτρα, εντύπωσή μου είναι ότι ο χαρακτήρας της παραμένει κάπως αδύναμος, και παραγκωνίζεται απέναντι στις άλλες δύο. Δεν εξελίσσεται όσο θα περίμενα, και η αφοσίωσή της στον πατέρα της καταλήγει να επαναλαμβάνεται χωρίς μεγαλύτερο βάθος.

Αντίθετα, η Κλυταιμνήστρα παρουσιάζεται ως μια πολυδιάστατη, δυναμική γυναίκα. Πρόσφατα διάβασα και το Κλυταιμνήστρα της Costanza Casati και ενθουσιάστηκα – ίσως γι’ αυτό να περίμενα περισσότερα και εδώ. Ωστόσο, η μεγαλύτερη έκπληξη για μένα ήταν η Κασσάνδρα. Μυστηριακή, αδικημένη αλλά ισχυρή, φωτίζει πλευρές της μυθολογίας που μέχρι τώρα μου ήταν αόρατες.

Αγαπώ την ελληνική μυθολογία και συχνά διαβάζω μυθιστορήματα που την επαναπροσεγγίζουν από νέες οπτικές. Η Ηλέκτρα της Jennifer Saint, όμως, με κούρασε σε σημεία. Ενώ η πρόθεση της συγγραφέως είναι σαφής και ενδιαφέρουσα, η εκτέλεση δεν με ικανοποίησε πλήρως. Παρ’ όλα αυτά, αν κάποιος θέλει να διαβάσει μια νέα εκδοχή των μύθων των Ατρειδών μέσα από γυναικείες φωνές, ίσως να βρει κάτι που θα τον αγγίξει - ειδικά στις ιστορίες της Κλυταιμνήστρας και της Κασσάνδρας.

Η Ηλέκτρα της Jennifer Saint κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κάκτος.

Η φόνισσα των μυρμηγκιών (βιβλίο)

Η φόνισσα των μυρμηγκιών – Πασχαλία Τραυλού

Η Διώνη ζούσε για να γράφει και έγραφε για να ζει. Η εργασία της στον Οργανισμό Προστασίας Ελευθερίας του Λόγου δεν ήταν αποτέλεσμα φιλοδοξίας, αλλά μιας ρεαλιστικής παραδοχής: πως, όσο κι αν διέθετε εξαιρετικές περγαμηνές, δεν θα μπορούσε να αποκατασταθεί επαγγελματικά στον χώρο της εκπαίδευσης.

Ήταν ένας γρίφος για τους γύρω της, ακόμη και για τη Γλυκερία – τη γειτόνισσα, πρώην συνάδελφο και μοναδική της φίλη. Εκείνη ήταν που απολάμβανε τις νυχτερινές συμφωνίες των πλήκτρων της Διώνης, όταν εκείνη βυθιζόταν στη δημιουργία ιστοριών. Ήταν όμως και η ίδια που τη βρήκε –σχεδόν, αν όχι εντελώς– νεκρή στο δωμάτιό της. Και ήταν εκείνη που ανέλαβε να ξεδιαλύνει το μυστήριο πίσω από την κατάστασή της, την ώρα που η ζωή της Διώνης κρεμόταν από μια κλωστή.

Με τη Φόνισσα των μυρμηγκιών, η Πασχαλία Τραυλού δεν μας προσφέρει απλώς μια ακόμη ιστορία ή ένα ακόμα μυθιστόρημα. Μας παραδίδει ένα αληθινό μάθημα λογοτεχνίας. Δημιουργεί μια ηρωίδα που βαδίζει την ίδια πορεία με κάθε συγγραφέα, που δεν γράφει για να εντυπωσιάσει –αν και τελικά το πετυχαίνει–, που δεν γράφει για το χρήμα –αν και ίσως το αποκτά– αλλά που, πάνω απ’ όλα, γράφει για να ψυχαναλύσει τον εαυτό του. Πότε αποκαλύπτοντας τα σκοτάδια του, πότε αναλαμβάνοντας τον ρόλο ενός αγγέλου που ξέρει πως ποτέ δεν θα γίνει.

Τα αποσπάσματα και τα ρητά των συγγραφέων που παρεμβάλλονται μέσα στην αφήγηση είναι πολύτιμα και αξίζει να καταγραφούν ένα προς ένα. Όσο για τη Διώνη, με τη διπλή της ταυτότητα –δημόσια υπάλληλος και συγγραφέας– θα μπορούσε να αποτελέσει αντικείμενο ψυχαναλυτικής μελέτης.

Ανακαλύπτοντας ποια είναι –και γιατί είναι– η «φόνισσα των μυρμηγκιών», δεν εντυπωσιάστηκα ιδιαίτερα από την πλοκή. Θεώρησα ότι σε κάποια σημεία υπερανέλυε ή πλατίαζε. Κι όμως, θαύμασα τη λογοτεχνική δεινότητα της συγγραφέα και, κυρίως, τη βαθιά τοποθέτησή της απέναντι σε μια γυναίκα που γράφει για να παλέψει τους δαίμονές της.

Η Φόνισσα των μυρμηγκιών κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα.

Κι ως την άλλη μου ζωή θα σε λατρεύω (βιβλίο)

 Κι ως την άλλη μου ζωή θα σε λατρεύω – Κώστας Κρομμύδας

Λένε πως ο άνθρωπος για δύο πράγματα δεν φέρει ευθύνη: για το πού γεννήθηκε και από ποιους. Η ζωή της Μενεξιάς τής έδειξε από πολύ νωρίς το σκληρό της πρόσωπο. Μεγαλωμένη σε ορφανοτροφείο, χωρίς να γνωρίσει ποτέ την πραγματική της οικογένεια, είχε μονάχα ένα πολύτιμο δώρο: την αγγελική φωνή της.

Πώς να εγκλωβίσεις ένα αηδόνι σε κλουβί;

Κι όμως, τα ίδια χέρια που της άνοιξαν την πόρτα προς την «ελευθερία», ήταν αυτά που την καταδίκασαν στη σιωπή. Ο κόσμος έξω απ’ το ίδρυμα δεν ήταν πιο φιλόξενος· αντιθέτως, έμοιαζε με μια τεράστια φυλακή χωρίς έξοδο διαφυγής. Μια κοινωνία πρόθυμη να κρίνει, να στιγματίσει και να καταδικάσει χωρίς αποδείξεις, αρκεί να διατηρεί την αυταπάτη της ηθικής.

Η Μενεξιά πέρασε δια πυρός και σιδήρου. Έφτασε στο χείλος της ανθρώπινης αντοχής. Πληγώθηκε, προδόθηκε, κακοποιήθηκε, καταδικάστηκε. Ίσως επειδή ήταν γυναίκα. Ίσως επειδή τόλμησε να ονειρευτεί. Ίσως επειδή ερωτεύτηκε.

Κι όμως, ακόμη και στα πιο βαθιά σκοτάδια, μέσα της παρέμενε αναμμένο ένα φως. Ένας ψίθυρος ζωής που δεν έσβηνε. Οι αγαπημένοι της στίχοι, πάντα παρόντες στα χείλη και στην ψυχή, της υπενθύμιζαν ποια είναι.

Το βιβλίο του Κώστα Κρομμύδα, «Κι ως την άλλη μου ζωή θα σε λατρεύω», είναι ένα βαθιά ανθρώπινο και συγκινητικό ταξίδι στον προηγούμενο αιώνα, με φόντο την Αθήνα της εποχής. Μια πόλη χτισμένη πάνω σε αντιφατικά θεμέλια: τη μουσική των ρεμπέτικων, την καταπίεση των γυναικών και τη σιωπή γύρω από την κακοποίηση, τη ζωή στα ορφανοτροφεία.

Κύρια θεματικά στοιχεία:

·         Τα εγκαταλελειμμένα παιδιά.

·         Η εκμετάλλευση των γυναικών και η σιωπηλή αποδοχή της.

·         Το ρεμπέτικο τραγούδι ως διέξοδος και εσωτερική παρηγοριά.

Αυτή η ιστορία έχει το άρωμα του γιασεμιού, τη μεταλλική γεύση του αίματος, και τον ήχο του μπουζουκιού. Καθώς ξεδιπλώνονται οι σελίδες, τα χρώματα της Αθήνας παίρνουν ρετρό αποχρώσεις. Οι άνδρες πετούν επιδεικτικά τη γόπα τους στο πεζοδρόμιο, οι περισσότερες γυναίκες χαμηλώνουν το πρόσωπο πριν καν απαντήσουν σε ένα βλέμμα.

Κι όμως, δεν είναι όλοι ίδιοι.

Ανάμεσα σε όσους κακοποιούν, καταχρώνται και αδιαφορούν, υπάρχουν και οι άλλοι - οι γνήσιοι. Οι ειλικρινείς. Οι ανιδιοτελείς. Αυτοί που γίνονται γέφυρα ανάμεσα στο σκοτάδι και το φως. Που όταν τους θυμάσαι, τα τραγούδια που κάποτε πονούσαν, τώρα φέρνουν δάκρυα χαράς στα μάτια.

«Λίγα ψίχουλα αγάπης σου γυρεύω,

κι ως την άλλη μου ζωή θα σε λατρεύω.»

Ένα μυθιστόρημα που χτυπά στην καρδιά, που μιλά για ανθρώπινες πληγές αλλά και για το μεγαλείο της ψυχής. Ένα βιβλίο που σε αφήνει να αναρωτηθείς: πόσο μπορεί να αντέξει ένας άνθρωπος... και τι τον κρατά ζωντανό όταν όλα μοιάζουν να έχουν χαθεί.

Ντέιζι Ντάρκερ (βιβλίο)

Ντέιζι Ντάρκερ – Alice Feeney

Στο παλιρροϊκό νησί του Σίγκλας, λίγο έξω από την ακτή της Κορνουάλης, η απομόνωση δεν είναι απλώς τοπίο — είναι συνθήκη. Όταν ανεβαίνει η παλίρροια, το νησί κόβεται από τον έξω κόσμο. Μπορεί κανείς να φτάσει ή να φύγει μόνο όταν τα νερά υποχωρούν. Ένας φυσικός κλοιός, ιδανικός για να στηθεί ένα αριστοτεχνικό θρίλερ.

Μια οικογενειακή επανένωση μετατρέπεται σε παγίδα....

Εκεί μένει η γιαγιά της Ντέιζι Ντάρκερ, στο παλιό της γοτθικό σπίτι. Παρά την ηλικία της, δεν είναι μόνη - η αγαπημένη της Πόπινς είναι πάντα στο πλευρό της. Φέτος οργανώνει ένα πάρτι γενεθλίων για τα 80 της χρόνια, όπως πάντα με φόντο το Halloween. Όμως αυτή η νύχτα θα είναι πολύ διαφορετική. Οι συγγενείς που μαζεύονται, δεν γνωρίζουν πως τα οικογενειακά μυστικά θα αρχίσουν να ξετυλίγονται - και δεν θα μείνουν ατιμώρητα.

Αν δεν μπορείς να φύγεις, πρέπει να επιβιώσεις!

Φαντάσου να βρίσκεσαι σε ένα νησί, χωρίς διέξοδο. Ο δολοφόνος είναι ανάμεσά σας. Ξέρει περισσότερα από όσα φαντάζεσαι. Γνωρίζει τα πάντα για σένα - ίσως και καλύτερα απ’ ό,τι εσύ ο ίδιος. Έχει στήσει κάθε λεπτομέρεια με σχεδόν θεατρική ακρίβεια. Ένα-ένα, τα μέλη της οικογένειας αρχίζουν να πεθαίνουν.

Μπορείς να διαφύγεις; Είσαι όντως ασφαλής;

Έλεγξε όλα τα δωμάτια. Κλείδωσε τις πόρτες. Μην σβήσεις τα φώτα. Όσο τα ρολόγια χτυπούν, κάποιος πλησιάζει…

Η Alice Feeney έχει αποδείξει πως διαθέτει ένα από τα πιο εφευρετικά μυαλά στο σύγχρονο ψυχολογικό θρίλερ. Δεν μπορείς να προλάβεις τις ανατροπές της - κάθε φορά βρίσκεσαι μισό βήμα πίσω. Οι ιστορίες της είναι μοναδικές και αλληγορικές. Στο Ντέιζι Ντάρκερ, συνθέτει ένα παζλ γεμάτο αναδρομές, εντάσεις και ψυχολογικά πορτρέτα.

Η οικογένεια Ντάρκερ δεν είναι «κακή». Είναι μια οικογένεια με ρωγμές. Μέλη που δεν κατάφεραν ποτέ να συνδεθούν πραγματικά, αλλά που σε κρίσιμες στιγμές στάθηκαν ο ένας δίπλα στον άλλον - ίσως όχι από ενσυναίσθηση, αλλά από ανάγκη. Πίσω από τη φαινομενική στοργή κρύβονται μυστικά, ενοχές και ανομολόγητες πράξεις. Και τώρα, κάποιος ζητά εκδίκηση. Ή ίσως… δικαιοσύνη.

Σκοτεινό, ανατρεπτικό, βαθιά ανθρώπινο.

Το Ντέιζι Ντάρκερ δεν είναι μόνο θρίλερ. Είναι και σχόλιο για τη δυσκολία της συγχώρεσης, την ανάγκη της αλήθειας και το βάρος των οικογενειακών ρόλων. Ευρηματικό, μυστηριώδες, διδακτικό αλλά και συναισθηματικά φορτισμένο - είναι ένα βιβλίο που διαβάζεται απνευστί και αφήνει κάτι πίσω του.

📚 Κυκλοφορεί στα ελληνικά από τις εκδόσεις Bell.

Ρένα (βιβλίο)

Ρένα – Αύγουστος Κορτώ

Η Ρένα δεν περιορίστηκε ποτέ από την ιδιότητά της. Δεν πτοήθηκε από τον πόλεμο. Δεν λύγισε στην εξορία. Αυτό που τελικά την γονάτισε ήταν η απουσία του.

Όταν διαβάζεις Κορτώ —ιδιαίτερα αν είσαι μυημένος/η στη γραφή του— έχεις ήδη μια εικόνα για το τι να περιμένεις ξεκινώντας ένα έργο του. Αυτό που χρειάζεται να ξέρεις, όμως, είναι πως ο Κορτώ δεν ωραιοποιεί τις καταστάσεις. Δεν φοβάται τη γλώσσα. Χρησιμοποιεί λέξεις που μπορεί να ενοχλούν —ίσως και να σοκάρουν ορισμένους— αλλά παραμένει πιστός στην αλήθεια του. Δεν ρίχνει «αστερόσκονη» στους χαρακτήρες του. Με το μοναδικό, απαράμιλλο ύφος του, βουτά βαθιά στην πραγματικότητα και την ξεδιπλώνει με τον πιο ωμό τρόπο. Χωρίς όμως αυτό να στερεί τίποτα από την καλλιτεχνική του αξία. Η γραφή του είναι εκεί για όσους είναι έτοιμοι να αντικρίσουν την αυθεντικότητα.

Όσο για την κεντρική ηρωίδα αυτής της ιστορίας, η Ρένα έχει ξεπηδήσει μέσα από την πιο σκληρή αλήθεια. Σεξεργάτρια, ιερόδουλη, πόρνη – πες την όπως θέλεις. Η ιδιότητά της δεν αποσιωπάται. Αρκεί να διαβάσεις το οπισθόφυλλο για να το καταλάβεις. Αυτό που δεν θα βρεις εκεί, είναι ποια είναι πραγματικά η Ρένα. Για να το μάθεις, πρέπει να διαβάσεις την ιστορία της.

Η Ρένα πήρε τη ζωή όπως της δόθηκε. Για τους περισσότερους από εμάς, εκείνη η ζωή της έδειξε από νωρίς το πιο σκληρό της πρόσωπο. Τι έκανε γι’ αυτό; Προσαρμόστηκε. Όπως μπορούσε, όσο μπορούσε. Όσο της επέτρεπαν οι συνθήκες και όσο τη βοηθούσε το μυαλό της. Πέρασε δια πυρός και σιδήρου. Γνώρισε το βούρκο, μα γεύτηκε και τον πιο ανθόσπαρτο κήπο. Γιατί ήξερε —χωρίς ίσως να το ξέρει συνειδητά— πως ακόμη και στο πιο βαθύ σκοτάδι μπορείς να αντικρίσεις φως, αν το θελήσεις πραγματικά.

Σε έναν αιώνα με αλλεπάλληλους πολιτικούς κλυδωνισμούς, η Ρένα επιβίωσε από πόλεμο, εξορία, προδοσία, απώλεια αγαπημένων, μοναξιά. Έζησε την τρέλα όσο και τον έρωτα — κι ας μην ήξερε ποιο από τα δύο θα την αποτελειώσει πρώτο.

Μέσα από τα μάτια αυτής της γυναίκας, μέσα από την ιστορία της, βλέπεις να καθρεφτίζεται η νεότερη ελληνική ιστορία. Σε αυτή θα καθρεφτιστούν οι αδυναμίες που συνηθίζουν να επικαλύπτονται, οι αλήθειες που κανείς δεν παραδέχεται, μια ολόκληρη χώρα.

Η Ρένα κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Πατάκη και χαίρομαι ειλικρινά που της έδωσα την ευκαιρία να μου συστηθεί.

Ο τρόπος που λες τ' όνομά μου (βιβλίο)

Ο τρόπος που λες τ’ όνομά μου – Κώστας Κρομμύδας

Έχεις νιώσει ποτέ πως κάποιος βλέπει την μοναξιά σου χωρίς να σε γνωρίζει;

Πως δημιουργεί την ηρωίδα που ίσως είσαι εσύ... κουρασμένη από όσα δεν τόλμησες ποτέ να πεις και ακόμη περισσότερο να ζήσεις. Ωστόσο, εκείνη -η ηρωίδα- τολμά. Αφήνει την ασφάλειά της και βουτά στο άγνωστο.

Ίσως τώρα έχει έρθει η σειρά σου.

Διαβάζοντας την περίληψη του βιβλίου, δεν περίμενα ακριβώς αυτό που πήρα και αυτό αποδείχθηκε τελικά πολύτιμο. Ο Κώστας Κρομμύδας, για ακόμη μια φορά, παραδίδει ένα έργο που δεν αφηγείται απλώς, αλλά εμπλέκει. Με άμεσο, ειλικρινή λόγο, με έρευνα που διαφαίνεται διακριτικά πίσω από κάθε λεπτομέρεια και με μια αφήγηση σε πρώτο πρόσωπο που δεν επιβάλλεται, αλλά προσκαλεί, δημιουργεί έναν κόσμο που υπάρχει γύρω μας ακόμη και αν μερικές φορές προσποιούμαστε ότι δεν του ανήκουμε.

Δεν διαβάζεις απλώς μια ιστορία. Τη ζεις. 

Και αυτό, για εμένα τουλάχιστον, είναι που κάνει ένα βιβλίο ξεχωριστό: όταν δεν σε κάνει να νιώθεις ότι «κάποιος σου λέει» κάτι, αλλά ότι εσύ ο ίδιος ανασαίνεις μέσα στις σελίδες του. Δεν πρόκειται μόνο για έναν ακόμα χαρακτήρα· είναι σαν να συναντάς κάποιον που κουβαλά κάτι δικό σου. Κάτι που δεν είχες καταφέρει να βάλεις σε λέξεις.

Η κεντρική ηρωίδα είναι γυναίκα, είναι μάνα, είναι σύζυγος. Είναι όλα και τίποτα. Είναι εκείνη που, ενώ περιβάλλεται από ανθρώπους που υποτίθεται ότι της είναι κοντινοί, νιώθει αβάσταχτα μόνη. Και όχι γιατί δεν την αγαπούν. Αλλά γιατί δεν τη φτάνουν. Δεν την ακουμπούν ουσιαστικά. Δεν την καταλαβαίνουν πια.

Η ηρωίδα μας βιώνει αυτό που στην ψυχολογία ορίζεται ως επώδυνη μοναξιά. Όχι τη μοναξιά της σιωπής ή της φυσικής απουσίας ανθρώπων. Αντιθέτως - οι γονείς της, η κόρη της, ο σύζυγός της είναι εκεί. Φυσικά παρόντες. Μα συναισθηματικά απόντες. Γιατί η πραγματική αποξένωση δεν προκύπτει όταν δεν έχεις κανέναν, αλλά όταν περιβάλλεσαι από πρόσωπα οικεία και, παρ’ όλα αυτά, δεν μπορείς να μοιραστείς το βάρος σου. Ή, χειρότερα, όταν το μοιράζεσαι και δεν υπάρχει ανταπόκριση. Δεν νιώθεις σύνδεση. Δεν νιώθεις ανακούφιση. Κι έτσι, το βάρος γίνεται διπλό.

Η ιστορία δεν είναι τραγική για χάρη της τραγωδίας. Είναι αληθινή. Οδυνηρά αναγνωρίσιμη. Μας υπενθυμίζει πως, στις μέρες μας, οι πιο βαθιές πληγές δεν είναι αυτές που φαίνονται. Είναι εκείνες που σιωπούν πίσω από χαμόγελα, μέσα σε σπίτια με φωτισμένα παράθυρα, δίπλα σε ανθρώπους που αγαπάμε αλλά δεν αγγίζουμε πια ουσιαστικά.

Ο Κώστας Κρομμύδας δεν γράφει για να εντυπωσιάσει. Γράφει για να αφυπνίσει. Και τα καταφέρνει. Με σεβασμό στον αναγνώστη, με λογοτεχνική καθαρότητα και με θεματολογία που δεν φοβάται το βάθος.

«Ο τρόπος που λες τ’ όνομά μου» ο αγαπημένος μου τίτλος - ανάμεσα στα δεκατρία μυθιστορήματα του αγαπημένου συγγραφέα - έχει μπει επάξια στο top three των ιστοριών που μάς έχει χαρίσει και ψηλά ανάμεσα στα βιβλία που αγαπώ διαχρονικά.

Αν αγαπάς τα βιβλία που δεν είναι μόνο λογοτεχνία αλλά και καθρέφτης, τότε αυτή η ιστορία θα σου μείνει.